headerbg bl

Het stadsgebied - Straten

Planten


De knotwilg: een thuis voor vele dieren en planten

snoeiwerk-aan-knotwilgenDe vele duizenden knotwilgen die in rijen in het Zoute zijn aangeplant, bepalen er het straatbeeld. Als je erdoor rijdt in het zomerhalfjaar, als de ‘pruiken’ in blad staan, zou je haast denken dat je door een bos rijdt. Daarom trouwens werden de bomen er oorspronkelijk aangeplant: om de mensen onder te dompelen in een sfeer van rust en groen. Er zijn nu zo’n dertigduizend knotwilgen in Knokke-Heist en die allemaal gezond houden is een zeer arbeidsintensieve taak voor de mensen van de onderhoudsdienst. Zij moeten de bomen snoeien, dode exemplaren vervangen, enzovoort.

Op sommige plaatsen vind je erg oude exemplaren. Ze hebben een knoestige, vaak onregelmatig gevormde stam. Knotwilgen hebben zacht hout dat bij het ouder worden gemakkelijk wegrot, waardoor er in zo’n oude boom grote gaten en spleten ontstaan. Zo’n oude knotwilg is dan ook een levensgemeenschap op zich. In het vermolmde hout tussen de takken ontkiemen er zaden en vormt zich een gevarieerde begroeiing. Tal van insecten en andere ongewervelde diertjes, zoals pissebedden en miljoenpoten, houden zich er schuil. Die beestjes vormen dan weer het voedsel van vogels, zoals mezen, die ook in de holten nestelen.

Dieren


Mieren

‘Veetelers’ die bladluizen ‘melken’
mier-met-bladluisJe kunt soms druk verkeer zien op de stam van zo’n knotwilg: tientallen mieren die in een snel tempo achter elkaar aan lopen in een lange rij vanaf de grond tot hoog in de takken van de boom, en omgekeerd. Dan kun je ervan op aan dat in de wilgen’pruik’ grote groepen bladluizen huizen. Die insecten zuigen met een steeksnuit plantensappen uit de takken. Om voldoende eiwitten binnen te krijgen, drinken ze zó veel sap dat ze vocht af moeten scheiden. Dat vocht bevat nog veel suiker en daar zijn de mieren verzot op. Ze halen de druppels vocht bij de bladluizen op en brengen het suikerrijke voedsel naar hun nest. De mieren stimuleren de bladluizen zelfs om vocht af te scheiden door hen met hun voelsprieten te strelen. Je zou kunnen zeggen dat ze de bladluizen als hun vee beschouwen en hen ‘melken’! En de zorg voor de bladluizen gaat nog verder, want ze bewaken hen ook tegen indringers en belagers. Gaasvliegen en lieveheersbeestjes bijvoorbeeld lusten wel bladluizen. Maar als ze te dicht in de buurt komen, worden ze meteen door de mieren achternagezeten en verjaagd.

ekster-met-nestUit het leven van de naarstige mieren
Mieren vormen grote kolonies van verschillende duizenden individuen. Hun nest bevindt zich onder de grond en bestaat uit ingewikkelde gangenstelsels, voedselopslagplaatsen, kinderkamers én natuurlijk de woonplaats van de koningin. Die doet haar hele leven niets anders dan eieren leggen. De andere mieren zijn werksters. Zij zorgen voor de eieren, voeden de larven, beschermen de poppen, houden het nest schoon en luchtig en dragen voedsel aan. Mieren hebben geen vaste lichaamstemperatuur. Hun temperatuur wordt bepaald door die van de omgeving. Dus hoe warmer het is, hoe hoger ook de lichaamstemperatuur van de mieren. Daarom zijn ze bij warm weer veel beweeglijker en actiever dan wanneer het bewolkt is en fris. Als het warm is, brengen de werksters de poppen dichter bij het oppervlak van het nest. Dan kunnen ze van de warmte profiteren en sneller tot ontwikkeling komen. De werksters breiden het gangenstelsel van het nest dan vaak uit tot onder plaveien of andere stenen die door de zon snel opgewarmd worden en de warmte ook een tijdje vasthouden. Als je bij warm weer een steen omkantelt, vind je daaronder vaak een hoopje witte mierenpoppen met een heel legertje van paniekerige mieren eromheen.

In de lente komen er uit de eitjes gevleugelde mannetjes en vrouwtjes. Op een vochtige, warme dag verlaten die massaal het nest en vliegen tot hoog in de lucht. Daar paren ze, waarna de mannetjes sterven en de vrouwtjes een nieuwe kolonie stichten.

Hoe kun je mieren buiten houden?
Mieren zijn doorzetters die altijd op zoek zijn naar voedsel, zoals plantenzaden en insectenlarven. Daarbij komen ze ook wel eens in huis terecht, omdat er in keuken- en voorraadkasten allerlei lekkers te vinden is. De beste manier om mieren buitenshuis te houden is suiker en andere zoetigheden te bewaren in goed afgesloten dozen.

pissebedPissebedden zijn kreeftjes die op het land leven

Onder vochtige stenen en vermolmd hout vind je vaak pissebedden. Die zijn familie van garnalen en kreeften. Omdat ze ook met kieuwen ademen, moeten ze voortdurend in een vochtige omgeving zitten. Als het te warm en te droog wordt, gaan ze snel dood. Ze voeden zich met rottend plantenmateriaal en zachte bladeren.

meeuwen-bij-vuilniszakStraatschooiers onder de vogels
De meeste vogels in het stadsgebied voelen zich het best thuis in tuinen, bossen en parken. Maar er zijn ook verschilIende soorten die geregeld op straat opduiken, vooral als de vuilniszakken klaarstaan. Je kunt hier wel degelijk van ‘cultuurvolgers’ spreken, want zowel meeuwen, kauwen als eksters hebben geleerd dat het de moeite loont om energie en tijd te besteden aan het stukpikken en -trekken van de zakken … tot grote ergernis van iedereen die Knokke-Heist schoon probeert te houden.

| inhoudstafel |

Afdrukken E-mail

HoofdpuntenInterresante rubriekenZoekenAndere informatie
Startpagina
Activiteiten
Nieuws
Gastheerschap
Musea in de Zwinregio
Kustmusea
Geschiedenis
Reecz
Publicaties heemkunde
Tijdslijn
Bibliotheek
Europese projecten
Contact
Copyright © 2017  - Zwinstreek.eu - Alle rechten voorbehouden.